Czym jest ESD i dlaczego jest niebezpieczne?
ESD (Electrostatic Discharge) – wyładowanie elektrostatyczne – powstaje, gdy stykają się materiały o różnych ładunkach. To, co znamy jako nieszkodliwe „trzaskanie”, może w produkcji elektroniki zniszczyć podzespoły warte tysiące euro. Już od 100 woltów wrażliwe półprzewodniki mogą ulec uszkodzeniu – człowiek odczuwa wyładowanie dopiero od ok. 3 000 woltów.
Awarie natychmiastowe a uszkodzenia utajone
Podstępność ESD polega na tym, że nie każde uszkodzenie prowadzi do natychmiastowej awarii.
- Awaria natychmiastowa – Podzespół jest od razu uszkodzony. Zostaje wykryty podczas kontroli jakości.
- Uszkodzenie utajone – Podzespół początkowo działa, ale później zawodzi w eksploatacji. Do 90 % wszystkich uszkodzeń ESD ma charakter utajony – powodują one kosztowne przypadki gwarancyjne i reklamacje klientów.
Tworzenie stref ochrony ESD (EPA)
EPA (ESD Protected Area) to zdefiniowany obszar, w którym wszystkie materiały i urządzenia są przewodzące (odprowadzają ładunki). Najważniejsze elementy:
- Podłoga odprowadzająca ładunki – wykładzina podłogowa ESD lub maty ESD
- Stanowiska pracy ESD – odprowadzające ładunki nakładki na stoły, opaski nadgarstkowe
- Opakowania ESD – ekranujące torebki i pojemniki
- Sprzęt transportowy ESD – wszystkie wózki w obrębie EPA muszą odprowadzać ładunki
Wózki transportowe ESD: często zapominany słaby punkt
Wiele zakładów inwestuje w podłogi i stanowiska ESD, ale pomija transport między stanowiskami. Zwykły wózek stołowy z lakierowanej stali jest izolujący i przerywa łańcuch odprowadzania ładunków.
Linia produktów ESD firmy fetra rozwiązuje ten problem dzięki w pełni przewodzącym środkom transportu:
- Wózki stołowe ESD – do transportu między stanowiskami pracy
- Wózki skrzyniowe ESD – do chronionego transportu drobnych części
- Wózki do piętrowania ESD – do pionowego transportu pojemników ESD
- Wózki magazynowe ESD – do systematycznego udostępniania materiałów na stanowisku pracy
- Podwozia paletowe ESD – do transportu większych jednostek po posadzce
Wszystkie wózki ESD fetra są przewodzące zgodnie z normą DIN EN 61340-5-1, z rezystancją upływu < 10⁹ omów.
Przegląd norm
| Norma | Zakres |
|---|---|
| DIN EN 61340-5-1 | Ochrona podzespołów elektronicznych przed ESD – wymagania ogólne |
| DIN EN 61340-5-2 | Podręcznik użytkownika (wdrożenie w praktyce) |
| DIN EN 61340-4-1 | Metody badań materiałów wykładzin podłogowych |
| ANSI/ESD S20.20 | Międzynarodowy standard programów kontroli ESD |
Podsumowanie
Ochrona ESD jest tak silna, jak jej najsłabsze ogniwo. Kto przerywa łańcuch odprowadzania ładunków podczas transportu, ryzykuje utajone uszkodzenia, które później słono kosztują. Wózki ESD firmy fetra zamykają tę lukę – zgodnie z normami, solidnie i idealnie dopasowane do każdej EPA.